Kies voor meer variatie en ruimte
Herkenbaar? Je stapt een kindercentrum binnen en overal hangen dezelfde knutselwerkjes. Aan een lijntje, op een prikbord aan de wand of op de speciale “kunstmuur”. Dezelfde regenbogen, egeltjes, vlinders en paddenstoelen worden gepresenteerd ver boven ooghoogte van de kinderen op de groep.
Het is heerlijk om samen met de kinderen iets te maken. Maar wat gebeurt er als we kinderen niet steeds hetzelfde eindresultaat laten maken? Wat als we de knutsellijn en kunstmuur eens loslaten en ruimte maken voor variatie, eigen ideeën en onverwachte resultaten?
Kinderen hoeven niet allemaal hetzelfde te maken om mee te doen. Juist wanneer je verschillende materialen, technieken en mogelijkheden aanbiedt, ontstaat er ruimte voor creativiteit. Het ene kind bouwt, het andere schildert, een derde combineert materialen en weer een ander bedenkt iets waar jij zelf nooit op was gekomen.
En als je het idee van een gezellige tafelactiviteit niet wil loslaten, dan hoeven het nog steeds niet dezelfde voorbedachte vormen, materialen en kleuren te zijn. Verf, papier, kwasten, rollers kunnen van alles worden. En ik hoor je denken……Ja, het kan ook een ‘vies’ grijsbruin papier worden waar de verf vanaf druppelt. Ik kan je verzekeren dat dat ook gaat gebeuren de eerste keer, de tweede keer en de derde keer. Bij sommige kinderen zal dat zelfs nooit weggaan omdat het mengen van kleuren nog steeds hun onderzoekende brein bezighoudt. Groen en rood wordt bruin. Maar ook geel, groen, oranje en zelfs roze veranderen samen in diezelfde grijsbruine kleur. En eenmaal gemengd, verandert de kleur niet meer. Dat is magie!
Maak het onderzoek zichtbaar
Toch zul je ontdekken dat hoe meer ruimte je geeft aan deze keuzevrijheid, hoe mooier de kunstwerkern worden. Mooi in de zin van eigenheid, en het zichtbaar maken van het onderzoek van het kind. Zo ontstaan er lijnen, ronde vormen, patronen en de kijk op de wereld door de ogen van kinderen.
Dat zal niet gebeuren in één week, deze verandering in werken kost tijd voor pedagogisch professional en kind. Een kind dat die vrijheid niet kent, zal deze in de meeste gevallen ook niet direct pakken. Het zal in eerste instantie kijken naar de volwassene en checken waar de grenzen liggen, tot waar de expressie mag reiken. Voor pedagogisch professionals geldt dezelfde benadering. Mag ik nu nog wel ergens een grens leggen? Moet ik nu alles oké vinden? Wat gaat er gebeuren? Gooi het gevoel van controle over boord en geniet van het proces waarin je samen ontdekt en samenwerken. Zo kan een kind dat de stoel verft en bewust verf op de grond gooit nog steeds aangesproken worden op z’n gedrag en samen met de professional de verf opruimen. Zo creëer je samen met de kinderen de regels van het spel.
Niet het eindresultaat staat centraal, maar het proces.
Geef kinderen daarom geen voorbeeld dat ze moeten namaken, maar een uitnodiging om te onderzoeken. Leg materialen klaar, stel een vraag, bied een uitdaging of begin gewoon met: “Ik ben benieuwd wat jij hiermee kunt maken.”
Dan wordt de knutseltafel geen productielijn, maar een plek waar kinderen kunnen experimenteren, keuzes maken, oplossingen bedenken en hun eigen ideeën vormgeven.
En misschien is dat wel het mooiste resultaat: geen dertien dezelfde werkjes aan de muur, maar dertien verschillende verhalen van kinderen die op hun eigen manier hebben ontdekt, gemaakt en geleerd.
Studiedag Activiteiten Atelier, een échte DOE-dag!
De studiedag Activiteiten Atelier kan een mooie start zijn om kindvolgend werken en creativiteit meer ruimte te geven op de groep. Het helpt het team om anders te kijken naar het kind, het spel en de speelruimte. Zij ontdekken dat kleine veranderingen een groot verschil kunnen maken voor de ontwikkeling van kinderen. Een kind dat ervaart dat het vrijheid om te ontdekken, experimenteren en leren krijgt, zal de ruimte gaan pakken en daarmee vaardigheden als autonomie, oplossen van problemen en kritisch denken versterken, op speelse wijze.
Nieuwsgierig wat de Studiedag Activiteiten Atelier voor jou kan betekenen?
